Ытыктабыллаах сылгыыттар, сылгыны иитии салаатын бэтэрээннэрэ уонна лэиттэрэ!
Эигини Ил Тмэн тыа сиригэр уонна аграрнай бэлиитикээ сис кэмитиэтин уонна тус бэйэм ааппыттан Сылгыыт кннэн итиитик-истиник ээрдэлиибин!
2016 сыллаахха Ил Дархан «Саха рспблкэтигэр сылгыны рдээн иитии дьаалларын туунан» ыйааар олоуран, кулун тутар 21 кнэ рспблкээ Сылгыыт кннэн биллэриллибитэ.
Саха сирэ сылгытын ахсаанынан дойдуга бастакы миэстээ сылдьар. Ааспыт 2024 сыл тмгнэн сылгы иитиитин бары хааайыстыбаларыгар 172 112 тб сылгы, ол иигэр 118 602 биэ кыстаан тураллар. рспблкэ рднэн 25 хааайыстыба племеннай лэннэн дьарыктанар. Кулуну тыыннаах тааарыы 2024 сыл тмгнэн 60/9 бырыыаа тэнэспитэ. Кстрн курдук, сылгы бттн ахсаана билиитэ т дааны кбчч курдугун иин, ахсаана сылтан сыл кыралаан сарбыллан иэрэ дьиксиннэрэр.
рспблкэбитигэр тыа хааайыстыбатыгар сыыаннаах эрэгийиэннээи 16 сокуон баар. Онтон 4 сокуон сылгыга сыыаннаах, 2003 сыллаахха сылгыны рдээн иитии сокуона ылыллыбыта. Ааспыт сылга ылыллыбыт т/х-тын боломуочуйатын улуустарга кээтии сокуонунан бэриллибит 14 крэ улуустар сылгыны иитии хайысхатынан ыстаапканы рдэтэр, эбии баасалары тутар кыахтаахтар. Нам, Мээ Хаалас улуустара бу хайысханы сайыннарыыга быаарыныы ылынан лэни-хамнаы саалаатылар.
Ил Тмэн дьокутааттара бу кннэргэ киин уонна хоту улуустарынан сылдьан лэ дьонун, ол иигэр сылгыыттары кытта крсн кэпсэттибит. Сылгыны иитии производство эрэ ттттэн буолбакка, социальнай тт эмиэ учуоттанара ирдэнэрин дьон туруорсар. Манна биэнсийэ ттгэр, сылгыны рдээн иитиигэ, мэччирэи кээтиигэ, ртн лэтин сргутгэ элбэх этиилэр киирдилэр. Онон бииги Ил Тмээ сотору кэминэн бу боппуруостары дьллэиигэ мунньахтары тэрийэн ыытыахпыт.
Сылгыны иитии – бииги гэс буолбут трт дарыкпыт, экэниэмикэбит биир кдьстээх хайысхата буолар. Дьгй оотугар сгрй - ытык туом, кэиллибэт сиэр буолар. Саха норуота баарын тухары сылгыга сгрй тохтуо суоа.
Сылгыыт рк куйааы, бытаран тымныыны аахсыбакка Дьгй оотун, сыспай сиэллээи иитэн, крн-харайан бу кэ илдьэ кэллэ. Ыарахан лээ ис срэхтэн бэринииилээх эрэ буоллахха, сылгыыт рдк аатын тутаын. бгэлэрин ытык дьарыгын харыстаан илдьэ сылдьар сылгыыт дьоммутугар дири ытыктабылбытын тиэрдэбит уонна кинилэринэн киэн туттабыт!
Сылгыттан ылыллар бородууксуйа – бииги трт аылыкпыт, чэгиэн-чэбдик буолуубут, норуот быыытынан уун йэлэниибит трд, чл ыраас айыла бэлээ буолар. Бу кннэргэ улуустарга сылгыыттар крэхтэрэ, кэскиллээх кэпсэтии тлгэлэрэ тэриллэн ыытыллаллар, сыллата бу хамсааын кэээн тэнийэн иэр. Дьон-сэргэ сблээн, норуот дууатынан ылынан бу хамсааын т гэскэ кубулуйан ыччат дьону бу салааа тардыаа, удьуор утума саланыа диэн бк эрэнэбин.
Сылгыыттарга – тыа сирин хоуун дьонугар т тмктэрдээх лэни, чэгиэн-чэбдик, чл туругу, этээ буолууну баарабын. бгэбит т дьарыга салгыы сайыннын, киэник тэнийдин, уйгу-быйа дьыл буолуохтун!
Александр Атласов, Ил Тмэн тыа сиригэр уонна аграрнай бэлиитикээ сис кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ
